ISÇININ MAAS HACZINE DIKKAT!

08.02.2019 Dr. Resul KURT- 191 görüntülenme YAZDIR

ISÇININ MAAS HACZINE DIKKAT!

Resul KURT

Dünya Gazetesi 8.2.2019

Çalisanlar, ödeyemedikleri borçlari nedeniyle maaslarin haczedilmesi ile karsilasabilmekte, hukuk uygulamalarinda icra kesintileri isveren tarafindan yapilip icra dairesine gönderilmektedir.

Bu konuda isverenler, icra dairelerinden gelen maas haciz yazilarina göre ne sekilde islem yapacaklarini merak etmektedirler. Biz de bu hafta maas hacizlerini gündeme alarak isverenlerin merak ettigi konuyu gündeme aldik.

Is Kanunu’nun 35. maddesine göre, “Isçilerin aylik ücretlerinin dörtte birinden fazlasi haczedilemez veya baskasina devir ve temlik olunamaz.” hükmü vardir. Ancak, isçinin bakmak zorunda oldugu aile üyeleri için hâkim tarafindan takdir edilecek miktar bu paraya dahil degildir.

Nafaka borcu alacaklilarinin haklari saklidir.

Icra süreçleriyle ilgili olarak temel belge, Icra Dairesi’nden gelen haciz yazilaridir. Bu yazilarda belirtilen kalemler dogrultusunda kesinti yapilmasi gerekir.

Isçi adina gelen icra daireleri yazisinda, yazida belirtilen süre içerisinde, “isçinin ücretini ve ücretten yapilacak kesintinin icra dosyasina gönderilmek üzere icra dairesinin banka hesabina yatirilacagini” belirtir bir yaziyi göndermek gerekir.

Icra dairelerinden gelen haczin niteligine göre (örnegin, alacagin türü nafaka ise kesinti siniri yok) kesinti gerçeklestirilmektedir. Haciz, isçi ücretinin ¼’ ünden fazla olamamaktadir ve icra yazisinda ismen belirtilmemis ise asgari geçim indiriminin hacze konu edilmesi mümkün degildir.

Ancak icra dairesi yazilari her zaman ayni içerikle gelmeyebilir. Bazi icra dairesi yazilarinda prim, ikramiye, asgari geçim indirimi dahil olmak üzere tüm ödemelerin tamaminin haczine karar verilebilir. Bu anlamda icra dairesi yazisinin içerigine göre islem yapilmalidir.

Burada kesinti yapilacak ücretin, çiplak ücret olarak dikkate alinmasi gerekir.

Borcun bitmesi ise, Icra Dairesi'nden alinacak yazi ile belirlenir. Örnegin kisi baska bir ödeme yöntemiyle tamamini kapatabilir ve borcu olmadigina dair belge getirebilir. Icra kesintileri, bordroda dogrudan net üzerinden yapilmaktadir, bir baska ifadeyle brüt tutar degismemektedir.

Isyerinde gelen birden fazla haciz oldugunda bunlar siraya konur. Sirada önde olan haczin kesintisi bitmedikçe sonraki haciz için kesintiye geçilemez ve bu konuda ilgili icra dairelerine bilgi verilir.

Yargitay 12. Hukuk Dairesi 27.12.2004 tarih ve E.2004/22540, K.26972 sayili Karari'nda, ihbar ve kidem tazminatinin ücret olmadigi bu nedenle tamaminin haczedilebilecegi belirtilmistir. Ayni kararda, toplu sözlesme farki ve ikramiyenin ise ücret sayildigi, bu nedenle en fazla dörtte birinin haczedilecegi, yer almistir.

***
Icralik isçi çikartilabilir mi?

Is Kanunu uygulamalarinda isçinin davranislarindan kaynakli sebepler geçerli nedenle fesih konusu olarak sayilmistir.

Isçiden kaynaklanan baslica nedenler; isverene zarar vermek ya da zararin tekrari tedirginligini yaratmak, isyerinde rahatsizlik yaratacak sekilde çalisma arkadaslarindan borç para istemek, ücretine sik sik haciz konmasina sebep olmak olmaktir.

Isçinin borçlari nedeniyle isveren gelen hacizlerin siklik göstermesi ve bu nedenle muhasebe birimi çalisanlarinin islerinin aksamasina neden olmasi, geçerli nedenle feshe konu edilebilmektedir. Ancak böyle bir durumda mutlaka çalisanin savunmasi alinmalidir.